Od 1 września 2026 r. przedszkola i część klas szkoły podstawowej pracują według nowej podstawy programowej. W pokoju nauczycielskim oznacza to jedno praktyczne pytanie: z czego prowadzić zajęcia, skoro zmieniły się zapisy, do których trzeba się odwołać w planie pracy?
W tym tekście porządkujemy, jakich materiałów wymaga reforma na każdym etapie edukacyjnym i jak je dobrać tak, żeby dały się powiązać z konkretnymi punktami rozporządzenia – bo tego wymaga dokumentacja pracy nauczyciela.
Czym jest Kompas Jutra 2026?
Kompas Jutra to nazwa, pod którą Ministerstwo Edukacji Narodowej prowadzi reformę edukacji (w materiałach MEN: „Reforma 26. Kompas Jutra”). Dla nauczycieli reforma oznacza przede wszystkim nową podstawę programową: w wychowaniu przedszkolnym obowiązuje ona w pełnym zakresie, a w szkole podstawowej – w klasach I i IV. Dodatkowo wszystkie klasy IV–VIII realizują edukację zdrowotną, a co najmniej jedna godzina zajęć z wychowawcą w miesiącu dotyczy bezpieczeństwa.
Pełny opis zmian, terminów i podstaw prawnych zebraliśmy na stronie Kompas Jutra 2026 – materiały i zmiany dla placówek. Tutaj skupiamy się na jednym: co z tego wynika dla doboru materiałów.
Przedszkole: materiały do dziewięciu obszarów i doświadczeń edukacyjnych
Nowa podstawa programowa wychowania przedszkolnego opisuje osiągnięcia dziecka w dziewięciu obszarach – wśród nich osobisty i społeczny, gdzie znalazły się zapisy takie jak: dziecko „rozpoznaje i nazywa swoje emocje związane z różnymi sytuacjami, aktualnymi i z przeszłości” czy „stosuje znane mu sposoby radzenia sobie ze stresem”.
Dla nauczyciela przedszkola wynikają z tego trzy potrzeby materiałowe:
- Pomoce do codziennej pracy z emocjami – karty, plakaty, zeszyty ćwiczeń i gry, które pozwalają realizować osiągnięcia z obszaru osobistego i społecznego przez działanie dziecka, a nie przez pogadankę.
- Wyposażenie kącika wyciszenia – podstawa programowa wskazuje organizowanie stref aktywności, a kąciki wyciszenia wymienia jako jedną z proponowanych stref stałych.
- Materiały do doświadczeń edukacyjnych – nowa, obowiązkowa część podstawy programowej wymienia jedenaście konkretnych doświadczeń, m.in. planowanie i robienie w grupie zakupów w sklepie, które można przygotować z pomocą ćwiczeń o pieniądzach i potrzebach.
Komplet materiałów przypisanych do konkretnych punktów rozporządzenia znajdziesz na stronie zestawu przedszkolnego do nowej podstawy programowej – przy każdym bloku podajemy obszar i numer osiągnięcia, które wspiera.
Klasa I: materiały, które mieszczą się w rytmie dnia
W klasach I–III edukacja wczesnoszkolna jest prowadzona w formie kształcenia zintegrowanego – podziału godzin między poszczególne edukacje dokonuje nauczyciel prowadzący i nie ma osobnej godziny wychowawczej. Materiały do kompetencji osobistych i społecznych muszą więc wchodzić w edukację społeczną, polonistyczną i codzienny rytm pracy klasy, zamiast czekać na „swoją” lekcję.
Do tego dochodzą dwa moduły tematyczne z podstawy programowej, które nie mają własnych godzin: ekonomiczno-finansowy oraz bezpieczeństwo i obrona. Nauczyciel realizuje je w ramach istniejących zajęć, więc najłatwiej sięgnąć po gotowe karty pracy i ćwiczenia osadzone w tych tematach.
Bloki materiałów dla pierwszoklasistów, ułożone pod cele ogólne edukacji wczesnoszkolnej, opisujemy na stronie Kompas Jutra 2026 w szkole podstawowej.
Klasa IV: edukacja zdrowotna i godzina o bezpieczeństwie
Największa zmiana materiałowa dotyczy klas IV–VIII. Edukacja zdrowotna jest obowiązkowym, ocenianym przedmiotem w wymiarze jednej godziny tygodniowo, a jej zakres obejmuje m.in. zdrowie psychiczne: rozpoznawanie i nazywanie emocji, radzenie sobie ze stresem, budowanie samooceny, asertywność i reagowanie na przemoc. Mogą ją prowadzić m.in. nauczyciele biologii, przyrody, wychowania fizycznego i wychowania do życia w rodzinie – często bez wcześniejszego warsztatu w pracy z emocjami, więc najwięcej dają im gotowe scenariusze i karty pracy.
Druga zmiana: co najmniej jedna godzina zajęć z wychowawcą w miesiącu musi dotyczyć bezpiecznego zachowania w sytuacjach zagrożeń. Na te zajęcia przydają się materiały o granicach, prawie do pomocy i zachowaniu w sytuacjach kryzysowych.
Zestaw dla klasy IV zawiera bloki odpowiadające obu typom zajęć – z przypisaniem do wymagań szczegółowych edukacji zdrowotnej (działy zdrowie psychiczne i zdrowie społeczne) oraz do godziny o bezpieczeństwie.
Jak dobrać materiały, żeby obroniły się w dokumentacji
Niezależnie od tego, gdzie kupujesz pomoce, przy wyborze warto sprawdzić cztery rzeczy:
- Przypisanie do zapisów podstawy programowej. Materiał, przy którym od razu widać obszar i numer osiągnięcia (albo przedmiot, dział i numer wymagania), łatwiej ująć w planie pracy i wykazać podczas nadzoru. Ogólne „wspiera rozwój emocjonalny” tego nie daje.
- Przekrojowość. Kompetencje osobiste i społeczne są w nowej podstawie programowej kompetencjami przekrojowymi – te same karty czy gry mogą pracować na edukacji zdrowotnej, na zajęciach z wychowawcą i w gabinecie pedagoga. Jeden zakup, kilka zastosowań.
- Trwałość. Plakaty, karty i gry wielokrotnego użytku zostają w sali na lata; zeszyty ćwiczeń zużywają się z rocznikiem. Dobrze wiedzieć przed zakupem, co jest czym.
- Sposób zakupu dla placówki. Jednostkom samorządowym oraz placówkom finansowanym przez samorząd wystawiamy faktury z 14-dniowym terminem płatności; przygotowujemy też wycenę dla określonej liczby oddziałów i ofertę do postępowania zakupowego.
Od czego zacząć
Jeśli kompletujesz materiały dla swojej grupy, klasy albo całej placówki:
- Zobacz zestawy dla przedszkola oraz klas I i IV – każdy blok ma wypisaną zawartość, cenę i zapis podstawy programowej, który wspiera.
- Wybierz bloki do obszarów, nad którymi pracujecie w tym roku – zestawy można kompletować stopniowo, żaden materiał nie powtarza się w dwóch blokach.
- Napisz do nas, ile masz oddziałów – dobierzemy materiały i przygotujemy zamówienie na fakturę, także do postępowania zakupowego.
Przeczytaj też
- Kompas Jutra 2026 w przedszkolu: 7 rzeczy do sprawdzenia – checklista dla placówki: dokumenty, doświadczenia edukacyjne, przestrzeń sali i zasady ekranowe
- Kompas Jutra 2026 w szkole podstawowej: co się zmienia – klasy I i IV, edukacja zdrowotna w IV–VIII i comiesięczna godzina o bezpieczeństwie
Stan prawny opisany w tekście: rozporządzenie Ministra Edukacji z 11 marca 2026 r. (Dz. U. z 2026 r. poz. 378) oraz rozporządzenie w sprawie ramowych planów nauczania (Dz. U. z 2026 r. poz. 1028). Artykuł nie zastępuje analizy prawnej ani decyzji organu prowadzącego.