Zestaw dla dzieci z ADHD

Codzienne sytuacje w domu, przedszkolu czy szkole bywają wyzwaniem, gdy dziecku z ADHD trudno skupić uwagę, zaczekać na swoją kolej lub poradzić sobie z emocjami. Ten zestaw pomaga włączyć ćwiczenie tych umiejętności do wspólnej zabawy.

Z zestawu możecie korzystać także wtedy, gdy dziecko nie ma diagnozy ADHD, a chcecie wspólnie ćwiczyć rozmawianie o emocjach, czekanie na kolej i reagowanie na niepowodzenia.

Co znajdziesz w zestawie

• Emocjonalne Memory. Gra zawiera 60 kartoników tworzących 30 par z obrazkami emocji. Gracze odkrywają po dwa kartoniki, szukając dwóch takich samych ilustracji.
• Wieża Emocji. Wieżę buduje się z 45 drewnianych klocków z pytaniami i zadaniami o emocjach. Po wyjęciu klocka gracz odpowiada na zapisane na nim pytanie lub wykonuje zadanie.
• Karty Emocji dla dzieci. Na 54 kartach znajdziesz ilustracje dzieci wyrażających różne emocje oraz ich nazwy. Dziecko może wskazać kartę pasującą do jego przeżyć i opowiedzieć, z jaką sytuacją wiążą się te uczucia.

Co możesz ćwiczyć z dzieckiem podczas zabawy

• Uwagę i pamięć wzrokową. W Memory dziecko obserwuje odkrywane obrazki i zapamiętuje ich położenie. W swojej kolejce korzysta z tych informacji, by odnaleźć pasującą parę. To także okazja do ćwiczenia cierpliwości i prostych komunikatów, takich jak „Teraz twoja kolej” czy „Poczekaj, jeszcze wybieram”.
• Hamowanie impulsywnych reakcji. W Memory gracze wykonują ruchy na zmianę. Dziecko może ćwiczyć powstrzymanie się od sięgania po kartonik, dopóki poprzedni gracz nie skończy. Zauważ, kiedy najtrudniej mu zaczekać, i przećwiczcie krótką pauzę przed ruchem.
• Planowanie i przewidywanie skutków. Przy Wieży Emocji możecie wspólnie ocenić, który klocek da się wyjąć bez przewrócenia konstrukcji. Pytanie „Co może się stać, jeśli wybierzesz ten?” zachęca do zastanowienia się nad ruchem. Gdy klocek stawia opór, możecie poćwiczyć zmianę planu i szukanie innego rozwiązania.
• Radzenie sobie z frustracją. Jeśli nie uda się znaleźć pary lub wieża się przewróci, może pojawić się złość albo rozczarowanie. Wtedy możecie przećwiczyć, jak powiedzieć o złości, poprosić o pomoc albo zrobić przerwę. Zwróćcie uwagę na pierwsze sygnały napięcia, np. ściskanie kart, i ustalcie, jak dziecko może poprosić o wsparcie.
• Nazywanie emocji i potrzeb. Zaproponuj dziecku wybranie Karty Emocji pasującej do wydarzenia z jego dnia. Porozmawiajcie o tym, co wtedy czuło i czego potrzebowało. Możecie przećwiczyć komunikaty, takie jak „Jest mi przykro” lub „Chcę pobyć sam”.
• Słuchanie i rozmowę na zmianę. Przy pytaniach z Wieży Emocji możecie odpowiadać na to samo pytanie i słuchać się nawzajem. Dziecko może ćwiczyć słuchanie bez przerywania i zadawanie pytań do tego, co usłyszało. Różne odpowiedzi są okazją do rozmowy o tym, że ludzie mogą inaczej przeżywać tę samą sytuację.

Gry planszowe mogą być pomocnym uzupełnieniem pracy z dziećmi z ADHD. W badaniu po cyklu zajęć z grami odnotowano poprawę krótkotrwałej pamięci słownej i mniej problemów z zachowaniem (Estrada-Plana i in., 2019).

Po trudnym dniu

Po trudnym dniu, gdy emocje już opadną, zaproponuj dziecku wybranie Karty Emocji pasującej do jednej sytuacji. Jeśli chce o niej opowiedzieć, zapytaj, czego wtedy potrzebowało. Wspólnie wybierzcie jeden sposób poproszenia o pomoc, który możecie wypróbować następnym razem.

Na co zwrócić uwagę w pracy z dzieckiem z ADHD

• Podawaj krótkie, konkretne polecenia i sprawdzaj, czy dziecko wie, co ma zrobić.
• W Memory zacznij od kilku par, a do rozmowy wybierz kilka Kart Emocji. Zwiększaj liczbę kart, gdy dziecko jest na to gotowe.
• Zostaw na stole tylko potrzebne materiały. Ogranicz hałas, jeśli rozprasza dziecko.
• Uwzględnij potrzebę ruchu i przerw. Długość aktywności dopasuj do możliwości dziecka w danym momencie.
• Doceniaj konkretne zachowania od razu, np. poczekanie na swoją kolej.

Wybierz zestaw do wspólnej zabawy i pracy z dzieckiem.